Precieze uitvoering monumentenbeleid in Wabo en Bro nog onduidelijk

Momenteel wordt onderzocht hoe in het Besluit ruimtelijke ordening, in de Wabo en in de tweede tranche van de AMvB Ruimte, instrumenten kunnen worden opgenomen voor een goede uitvoering van het monumentenbeleid. Ook moet het instrument van de aanwijzing van een monument hierin nog een plaats krijgen.

Op 17 maart vond een Kameroverleg plaats over de doorwerking van belangen rond cultuurhistorisch erfgoed in de Wabo en het Besluit ruimtelijke ordening, tussen de vaste commissies van VROM en OCWS en de ministers Cramer en Plasterk. De regering pleit voor gebiedsbescherming, in plaats van bescherming van individuele objecten.

Gebiedsgerichte ontwikkeling
Aanleiding voor het overleg was een debat over wijziging van de Monumentenwet. Hierin wordt aangestuurd op wijziging van het monumentenbeleid. In plaats van de bescherming van individuele objecten, wil de regering overgaan op een meer gebiedsgerichte ontwikkeling. Deze beleidslijn is neergelegd in 'Een lust, geen last', visiedocument van minister Plasterk over de modernisering van de monumentenzorg. Dit document is inmiddels de inspraak in gegaan. In mei of juni krijgen beide Kamers een brief over het monumentenbeleid van OCW.

Gebrekkige afstemming regelgeving
Er dreigt een plannings- en afstemmingprobleem door 'ongelijktijdigheid' te ontstaan tussen de eerste tranche van het Besluit Ruimte en de Invoeringswet van de Wabo. In de Tweede Kamer moet eerst nog de brief over het monumentenbeleid worden behandeld, terwijl er dan al ruimtelijke ordenings wet- en regelgeving aan de orde is. Cramer: 'In het Besluit ruimtelijke ordening worden beleidsregels opgenomen voor monumentenzorg, maar ook ten aanzien van cultuurhistorie waardoor in bestemmingsplannen aandacht aan deze thema’s moet worden besteed.'

Volgens Cramer is de invoeringswet van de Wabo 'een juridisch-technische kwestie'. De voorzitter: Zo zien wij dat niet. Wij hebben van meet af aan aangegeven dat wij een aantal inhoudelijke vraagstukken bij de behandeling van de invoeringswet Wabo opnieuw zullen agenderen.

Kwaliteitsverbetering monumentenbeleid
Er is inmiddels een projectgroep gestart met als doel de verbetering van de kwaliteit en de werkwijze van het monumentenbeleid. Hierin zijn vertegenwoordigd: de directie Erfgoed van het ministerie van OCW, de Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten (RACM), de VNG, de Federatie Grote Monumentengemeenten, de Federatie Welstand en de Erfgoedinspectie. Voor 1 mei komt de werkgroep met een advies. Via de website van de RACM kan eenieder de suggestie doen om een gebouw of een complex aan te wijzen als rijksmonument.

Verdwijnen welstandstoets
Zorg bestaat over de borging van 'zwakke' belangen van erfgoed bij planontwikkeling, zodat deze niet al te gemakkelijk ondersneeuwen bij economische belangen. Dit wordt des te meer als een zorg gezien, omdat momenteel plannen worden voorbereid binnen het Ministerie van VROM om de wettelijk verplichte welstandstoets te schrappen. Cramer hierover: 'Wij gaan niet eerst dingen afschaffen zonder dat duidelijk is wat ervoor in de plaats komt. De bouwvergunningen, de monumentenzorg en de welstand worden nu apart geregeld en dat blijft zo. Het specialiteitsbeginsel blijft gehandhaafd.'

Nieuwe planologische figuur
Op de vraag op welke wijze de belangen van het erfgoed in de Wabo worden geborgd, reageert Cramer: 'Ik kan nu nog niet zeggen hoe wij het cultuurhistorisch erfgoed precies een plaats geven in de planologische instrumenten. Daarover is nog overleg met collega’s nodig.' Ook de manier waarop de belangen van het erfgoed geborgd worden in de nieuwe AMvB Ruimte (Wro), is nog onduidelijk. Hierin komt een nieuwe planologische figuur: de beheersverordening.

Beheersverordening AMvB Ruimte
Er is gevraagd hoe in de nieuwe 'beheersverordening' panden die geen rijksmonument zijn, maar wel liggen in het beschermd stads- of dorpgezicht voldoende beschermd kunnen worden. Een rijksmonument wordt beschermd, maar een gemeentelijk monument wordt niet beschermd binnen een beheersverordening. Er kan een sloopvergunning voor een gemeentelijk monument aangevraagd worden en die moet dan ook verleend worden, tenzij je dat volgens Cramer expliciet regelt in het bestemmingsplan of in de beheersverordening.

Een beheersverordening is volgens Cramer niets anders dan een bestemmingsplan. Met als verschil is dat daarop geen inspraak mogelijk is. 'Een beheersverordening is alleen mogelijk als er geen sprake is van nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen. Zij geldt voor een beperkt aantal gevallen. Wij zullen dit begrip dan ook goed moeten omschrijven om te voorkomen dat wij de kritiek krijgen dat zaken onder een regime worden gebracht waarbij burgers geen inspraak hebben. Dat willen wij natuurlijk vermijden, maar wij moeten ook zaken snel kunnen afhandelen. Daarvoor is de beheersverordening in het leven geroepen.'

Planning Wabo
De ingangsdatum van de Wabo is volgens Cramer nog steeds 1 januari 2010. Volgens de minister is er een zeer krap schema, want er moet nog heel veel gebeuren. 'Als iedereen meewerkt kan de ingangsdatum gehaald kan worden'.

Lees ook
Verslag (30844ek.pdf)
Vergunningenaanvragen monumenten onder Wabo vaker afgewezen

Meer over nieuws over Monumenten
Nieuwsrubriek Monumenten

Abonneer nu op de gratis 2-wekelijkse elektronische Nieuwsbrief Omgevingsvergunning.nl!

Geplaatst:	17-04-09 00:00
Door:	Redactie Omgevingsvergunning.nl
Bron:	Redactie Omgevingsvergunning

Reageren?