Interview Brummen: Omgevingsdienst niet noodzakelijk voor uitvoeren handhavingstaken

In een drieluik over kwaliteitsverbetering van vergunningverlening en handhaving vertellen gemeenten hoe deze volgens hen kan worden verbeterd. In deel 2 is Klaas van der Woud aan het woord, teamleider handhaving in plattelandsgemeente Brummen: 'Complexe taken moet een kleine gemeente natuurlijk uitbesteden, maar aan de definitie van complexe taken door de commissie Mans, schort nog het een en ander'.

Brummen is een echte plattelandsgemeente, gelegen tussen de IJsselse uiterwaarden en de Veluwse bossen. Brummen telt dertien buurtschappen en dorpen en in totaal 21.500 inwoners. De grootste plaats is Eerbeek, die met haar papierindustrie ook de meeste werkgelegenheid biedt. Natuurlijk zijn er ook landbouwbedrijven, maar Brummen kent weinig grote intensieve veehouderijen.

‘Eigenlijk hebben we maar vier bedrijven die onder de IPPC vallen en dus een complexe milieuvergunning hebben. Er zijn er wel meer, maar de papierindustrie valt gedeeltelijk onder provinciaal gezag’, vertelt Van der Woud. Sinds negen maanden werkt hij als seniormedewerker van het team handhaving bij de Afdeling Ruimte. Brummen vormt samen met de gemeenten Voorst, Lochem en Zutphen de regio IJsselstreek. ‘Regelmatig overleggen we over professionalisering van handhaving.’

Onvoldoende kennis voor IPPC
‘Als kleine gemeente hebben wij onvoldoende kennis om IPPC-plichtige bedrijven te controleren. Daarin moet ik de commissie Mans gelijk geven. Dergelijke controles vragen een andere aanpak dan controles of een bedrijf zich aan veiligheidsafstanden houdt en of de lekbakken goed geplaatst zijn. IPPC-plichtige bedrijven werken met gecompliceerde technieken en ook hun organisatie is complex. Ik heb een ervaren kracht van Oranjewoud bedrijfscontroles laten uitvoeren bij twee van onze IPPC-plichtige bedrijven. Daar kwam het nodige uit dat we voorheen nooit hadden geconstateerd. Daarom vind ik dat je deze bedrijven moet laten controleren door iemand met een HBO-opleiding en voldoende ervaring. Wij hebben zelf alleen mensen op MBO+-niveau in huis.’

Zelf voldoende kennis voor categorie 3 bedrijven
‘De Commissie Mans stelt iets aan de orde waarmee we het in onze regio niet eens zijn. Volgens Mans kunnen alleen milieucontroles op het niveau van horecabedrijven (geluid, trillingen red.) bij de gemeente blijven. De rest zou uitgevoerd moeten worden door omgevingsdiensten. Dit betekent dat ook de handhaving van bedrijven uit milieucategorie drie door omgevingsdiensten moet worden uitgevoerd. Dat is vreemd. Wat ons betreft zouden onze handhavers niet eens naar buiten mogen als ze dergelijke controles niet kunnen uitvoeren.

Als je op onze manier naar de adviezen van Mans kijkt, hoeven omgevingsdiensten alleen de handhaving van de IPPC- , BRZO- en een deel van de Bevi-plichtige bedrijven uit te voeren. Dat zijn veel minder bedrijven dan in het model van Mans. Het is de vraag is of omgevingsdiensten dan nog nodig zijn, want de controle van deze bedrijven kun je ook uitbesteden aan adviesbureaus of je kunt in regionaal verband iets doen. Binnen onze eigen regio IJsselstreek zijn misschien te weinig complexe bedrijven om hier zelf een volledige kracht op te zetten.’

Cultuurverschillen handhavers
Gemeente Brummen heeft handhaving van de fysieke leefomgeving in één team samengevoegd. Daarbij gaat het bijvoorbeeld om milieu, brandweer, bouwen en wonen. Zelf zou Van der Woud ook de stadswachten en de ambtenaar openbare orde en veiligheid binnen zijn handhavingsteam willen hebben. ‘Binnen onze gemeente bestaan grote cultuurverschillen in handhaving. Ik signaleer soms dat burgers aangesproken worden op gedrag, zonder dat dit juridisch wordt onderbouwd.’

Een andere teamleider handhaving vertelde in een eerder interview op onze site dat milieu het meest adequaat gebruikt maakt van juridische instrumenten.
‘Ja, dat klopt. Sommige collega’s moet ik echt uitleggen dat ze niet alleen maar mondeling moeten waarschuwen. Stuur een brief, vertel ik ze dan. Leg daarin vast wat je hebt geconstateerd en geef de termijn aan waarop alles in orde moet zijn. Milieumensen zijn die werkwijze gewend.’

Hoe zou de kwaliteit van handhaving verbeterd kunnen worden?
‘Gemeenten kunnen belangrijke winst boeken door hun handhavingstaken en kennis in één afdeling te bundelen. Niet alleen Brummen doet dit, heel veel andere gemeenten ook. Daarnaast stel ik me voor dat de handhaving van IPPC-plichtige bedrijven een soortgelijke opzet krijgt als BRZO-plichtige bedrijven: goed gekwalificeerde controleurs moeten een minimum aantal bedrijven per jaar bezoeken als ze hun kwalificatie willen houden.
Verder lijkt het me goed dat gemeenten zorgen dat de Wabo zorgvuldig wordt ingevoerd en dat de digitalisering wordt voortgezet. En vergeet niet dat een kleine gemeente zijn charme heeft omdat ze haar bedrijven goed kent. Ik ben bang dat die kennis verdwijnt wanneer je taken aan omgevingsdiensten uitbesteedt. Ik zou die kennis juist willen houden.’

Dan breekt er een gulle lach door: ‘Weet je, VROM is misschien verbaasd, maar er gebeurt al heel veel om de kwaliteit van de handhaving te verbeteren. Ik zou dan ook zeggen: VROM, er wordt allang aan gewerkt!’

Tips van Klaas van der Woud gemeente Brummen aan Ministerie VROM:

Hevel niet alle handhavingstaken over naar omgevingsdiensten, maar beperk dit tot milieucontroles van IPPC-, BRZO- en Bevi-plichtige inrichtingen.
Ga verder met de ontwikkeling van maatlatten om de kwaliteit van vergunningverlening en handhaving te verbeteren
Voer de Wabo goed in met bijbehorende digitalisering van aanvragen.

Lees ook:

Abonneer nu op de gratis 2-wekelijkse elektronische Nieuwsbrief Omgevingsvergunning.nl!

Geplaatst:	19-01-09 10:30
Door:	Redactie Omgevingsvergunning.nl
Bron:	Judith Kars

Reageren?